Amatör Uydular ve Radyo Amatörlüğü – 1.Bölüm

 Ruha USLU, TA2IRU
 21 Nisan 2014

Tanımda geçen “amatör” kelimesi, diğer tüm amatör faaliyetlerde de olduğu gibi bu çalışmanın da bir ücret karşılığında yapılmadığını ve gönüllü bir çalışma ile gerçekleştiğini göstermektedir. Amatör uydu ise aynı esaslar dahilinde gerçekleştirilen ve uydunun kullandığı haberleşme band ve frekanslarının amatör telsiz band ve frekanslarını kullanıldığını ifade eder. Bu tür uydular devasa boyut ve bütçeli uydulara göre nispeten daha küçük ve genellikle küp uydu formları şeklinde imal edilirler.

İlk defa bir amatör uydu izlemeye karar verdiyseniz, haliyle aklınızda birçok soru işaretinin olması doğaldır. Uzun süredir bu konuyla ilgilenen kişiler de, emin olun sizler gibi bu ilk adımlardan geçmiş olup, ilk soru genelde şu şekildedir.

Resim-

Resim-1. Amatör uydu avcılığı aynı zamanda heyecanlı ve eğlencelidir.

“Yeryüzünde yakın veya uzak yerlerdeki radyo amatörleri ile istediğim gibi görüşürken neden uydu haberleşmesine ihtiyaç duyayım?”

Haklısınız. Ancak hemen belirtmek isteriz ki konuya sadece bir ihtiyaç olarak görmek pek de doğru olmasa gerek.

Ancak, radyo amatörü olma isteğinizin de altında yatan sebep de neticede bir ihtiyaçtan doğmadı. Radyo amatörü olmadan da bir çok haberleşme cihazını veya İnternet’i kullanarak pek tabi bir çok uzak ya da yakın kişi ile haberleşme imkanınız vardı. Ancak siz, buna rağmen radyo amatörü olmaya karar verdiniz. Şimdi sizlerden birer radyo amatörü olarak bu Dünyaya adım atmanıza vesile olan sebepleri birer birer aklınızdan geçirmenizi istiyoruz.

Resim-2

Resim-2. Amatör uydu teknolojisinden bir kesit.

Şöyle düşünün; “bir uydu izleme çalışması için gereken çaba, hiçbir zaman o uydunun imalinden ve yönetiminden daha zor değildir ve bunun için de üstelik uzay veya elektronik mühendisi olmanız gerekmez.”

Bu doküman da, nihayetinde sizler gibi konuya ilgi duyup ilk adımları atarak kendisini geliştirmek isteyen arkadaşlarımız için birer başvuru kaynağı olarak hazırlanmaya çalışıldı. Takip etmeniz durumunda heyecanlı ve bir o kadar da sürükleyici çalışmada sizler de yer almak için ilk adımı atmış olacaksınız.

Tabidir ki dokümanda böylesine geniş bir konuda tüm çalışma alanlarını ve bilgi-ilgi düzeyini karşılayacak genel bir dokümanın hazırlığı oldukça uzun soluklu bir çalışmayı gerektirmektedir. Bu nedenle ilk adım ve bir başvuru kaynağı olarak dokümanı inceledikten sonra zaman içerisinde kendinizi daha da geliştirebilirsiniz. Yine de dokümanda yer verilemeyen bir sorunla karşılaştığınızda veya yaptığınız çalışmada desteğe ihtiyaç duyduğunuzda çözüm için her zaman TAMSAT Derneği’ne yazabileceğinizi unutmayınız.

Amatör Uydu izlemek Neden Önemli?

Ülkemizde “B” ve “C” belge sınıfına mensup radyo amatör telsizci lisansına sahip olan operatörler, bir “A” belge sınıfı lisansa sahip olmadığı sürece 2m ve 70cm bandını kullanarak uzak mesafe haberleşme imkanları oldukça sınırlıdır. Özellikle geçmiş zamanlarda bir “A” sınıfının tam anlamıyla kullanabildiği yüksek frekans (High Frequency-HF) haberleşmesinden yoksunluk, “B” ve “C” sınıfı radyo operatörlerinin uzak mesafe (DX) haberleşmesinden yoksun bırakmıştır. Bu konuda yapabilecekleriniz ise oldukça sınırlıdır. Örneğin “B” ve “C” lisansına sahip amatörler, “A” lisansına sahip bir operatörün nezaretinde olmadan kendi başına;

– Halk Bandı (Citizen Band-CB) frekanslarına çok yakın ve karakteristik olarak benzerlik gösteren 10m bandında uzak mesafe haberleşmesi yapabilir,

– Yılın belli dönemlerinde meydana gelen Sporadic-E açılımı adı verilen özel atmosfer yansıtma olayına denk gelerek çevre ülkelerdeki operatörlerle VHF bandlarında görüşme yapabilir,

– Bilgisayar kullanarak İnternet üzerinden Voice Over IP (VoIP) teknolojisine dayalı EchoLink® vb. link sistemlerini kullanarak sesli haberleşme yapabilirler.

Gördüğünüz üzere bu çalışmalar; ya belli bir zaman dilimini kapsamakta veya daha uzak mesafeler için doğrudan RF haberleşmesi için yeterli gelmemektedir. Aynı şekilde, görüşmek isteyeceğiniz uzak ülke istasyonlarda 10m bandına uygun cihaz veya konum itibariyle İnternet alt yapısının bulunmaması nedeniyle VoIP link sistemlerinin desteklenemediği yerler de göz öne alınmalıdır.

Yukarıdaki haberleşmelerini tümünü kullanmış, tadını almış olsanız bile bu konuda şimdiye kadar birçok QRP cihaz, anten vb. donanım ya da uygulamaya dönüştürülmüş ve denenmiş teori de bulunmaktadır. Bunlarla ilgili de Türk radyo amatörleri de oldukça geniş bir bilgi hazinesine sahiptir. Yine de bazı mobil uygulamalar ve CW haberleşmesi hariç, bir çok operatör sabit merkez cihazları ile çıkış yaparak sesli haberleşme yapabilmektediler.

Stabil durumda haberleşmedeki meydana gelebilecek olan değişiklik neredeyse atmosferin propagasyon durumu ile ilgilidir.  Mobil uygulamalarda ise fark, konum ve arazi yapısının değişikliği ile sizin veya aracınızın hareket hızından kaynaklı anten polaritesi ve yayın paternidir.

Ancak yine de tüm bunlar bile tek başına amatör uydu haberleşmesi için yeterli bir neden olarak görülmemelidir. Amatör uydu haberleşmesini asıl ilgi çekici kılan uydu türüne göre değişmekle birlikte, bir el cihazı ile bile tıpkı DX haberleşmesi gibi ne kadar uzak bir istasyonu veya değişik bir prefix ile haberleşeceğinizin belirsiz olmasıdır. Değişken parametreleri bir kenara bırakacak olursak genel anlamda haberleşme menzil ve alanınız uydunun haberleşme kapsama alanı ve üzerinde taşıdığı sistemlerle kolayca kestirilebilir.

Gelecek için son zamanlarda gittikçe ivme kazanan uydu teknolojisine yatırım da beraberinde yeni heyecanları ve son kullanıcının erişebileceği son teknolojiyi de beraberine getirmektedir…

* Amatör Uydu Avcıları Facebook sayfasına katılmak için buraya tıklayınız.

Amatör Uydular ve Radyo Amatörlüğü – 2.Bölüm (Google Translate/English)

 

Bu yazıya 6 yorum yapılmış.

  1. Bilgisayar üzerinden kısa dalga ile görüşmek istiyorum. Cihazım yok onun için PC yazılımlı kısa dalgada görüşme istiyorum. Böyle bir yazılım gönderirseniz MSN adresime memnun olurum. TA4IHE Hüsnü EKİNCİ, 73

  2. Bir düzeltme yapmak istiyorum B Sınıfı amatör telsizciler 40 M bandında 7 MHz 5 W çıkış gücü ile HF kullanabilirler
    73 Ler TB8BTR

  3. Es ist ein schönes Dokument. Amateur-Radio-Techniken
    Bild ist erforderlich. Viel Glück De OE1TOA Vy 73

  4. Nice to hear from you! Good luck with the Web site!

Yazı hakkında görüşlerinizi belirtmek istermisiniz?