"ötegezegen" etiketli yazılar:

Ötegezegenlerde Yaşam Var Mı?

 Ethem DERMAN
 19 Mart 2013

İnsanoğlu bugüne dek sorduğu en önemli sorunun yanıtını bulmak üzere. Bildiğiniz gibi 1990’lardan bu yana başka yıldızların çevresinde dolanan gezegenleri görmeye başladık. Görmek fiilini kullandıysam da aslında doğrudan gördüğümüz ötegezegen sayısı bir elin parmakları kadardı. 900’e yakın bulunan ötegezegenleri hep dolaylı olarak buluyorduk, onları yıldızlarının parlak ışıklarından dolayı doğrudan görmemiz çok zordu. Bugün size bu konudaki yeni gelişmeleri özetleyeceğim. Yazı biraz uzun oldu kusura bakmayın.

Saf Elmastan Oluşan Ötegezegen Öyküleri

 Ethem DERMAN
 20 Ekim 2012

Son zamanlarda bulunan bazı ötegezegenlerin sadece elmastan oluştuğuna dair ilginç popüler bilim haberlerini okumuşsunuzdur. “55 Cancri e” ötegezegeninin iç yapısı büyük miktarda elmas ve grafitte oluştuğu ileri sürülmüştür. Gökbilimciler bu gezegende maden ocağı açarak elmas çıkartıp zengin olmak istemezler ama yaptıkları araştırmanın da ses getirmesini isterler. Belki okuması-anlaması güç bir konuyu sizinle paylaşmak istiyorum. Tüm kayalık gezegenlerin iç yapısına baktığımızda bunların katmanlaşmış olduğunu görürüz.

Dört Güneşli Ötegezegen

 Ethem DERMAN
 16 Ekim 2012

NASA (Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi) ‘nın ötegezegen bulmak için yörüngeye yerleştirdiği Kepler Uzay Teleskopu, bildiğiniz gibi çok sayıda ötegezegen buldu. Fakat, farklı olanları medyaya düşüyor. Kepler uydusu ile çalışan gökbilimciler, geçiş yöntemi ile ötegezegen bulmak için ilginç yazılımlar geliştirmesine karşın, PH1 adı verilen bu gezegeni maalesef göremediler. Pekiyi kim gördü diye sorarsanız, bilime meraklı olan halktan kişiler yakaladı.

Gökyüzünün İlginç Cisimleri: HD 80606b Ötegezegeni

 Ethem DERMAN
 6 Mart 2012

Jüpiter benzeri bir ötegezegen olan HD 80606b, 190 ışık yılı uzaklıkta Büyükayı takımyıldızında bulunmaktadır. 2001 Nisan ayında geçiş yöntemi ile keşefedilmiştir. Kütlesi 4 Jüpiter kütlesinde ve yarıçapı ise geçiş sırasında Jüpiter’den biraz küçüktür. Yoğunluğu ise yer yoğunluğundan biraz az. Yörünge dönemi 111.436 gün olan bu ötegezegenin en ilginç yanı yörünge dışmerkezliğinin (eksentirisite, e=0 ise çember, e=1 ise doğru) çok büyük olması yani çok basık bir elips yörünge. Yıldızına uzaklığı enöte noktasında 0.876 GB (1 GB=149.5 milyon km), enberi noktasında ise 0.301 GB’dir. Bu sayılar bize eğer bu ötegezegen bizim güneş sistemimizde olsaydı enöte noktasında hemen hemen yere yakın enberi noktasında ise güneşi sıyırarak geçecekti.

Başka Sistemlerde de Gezegenlerin Dansı Var

NASA’nın Kepler Uzay Gözlemevi 2009 yılının Mart ayında yörüngesine oturtuldu. O günden bu yana gökyüzünün sadece bir bölgesinde bulunan 156.000 yıldızın ışığını sürekli olarak kaydediyor. Kepler’in amacı Yer benzeri ötegezegenlerin keşfi. Eğer gezegen yıldızının önünden geçerken onun ışığını birazcık kessin Kepler onu hemen farkediyor. Bu şekilde bulduğu ötegezegenlerin sayısı epey fazla ama onların ötegezegen olarak kabul edilmesi için dönemsel olarak en az üç geçiş yapması ve daha sonra da dikine hız gözlemi ile ötegezegenin kütlesinin bulunması gerekiyor. Bu nedenle şu anda 1-2 geçiş yapmış olanlara “ötegezegen adayı” olarak bakılıyor ve bunların sayısı 2.000’den fazla.

Sayfa 1 ile 11